Kutani ware/be

Dish, Kutani ware, Mokubei style - Ishikawa Prefectural Museum of Traditional Arts and Crafts - Kanazawa, Japan - DSC09859

Агляд

Кутані-фарфор (九谷焼, Кутані-які) — гэта стыль японскага фарфору, вядомы сваімі смелымі ўзорамі, яркімі колерамі і складанымі дэкаратыўнымі тэхнікамі. Фарфор Кутані, які ўзнік у 17 стагоддзі ў дамене Кага (сучасная прэфектура Ісікава), славіцца сваімі яркімі глазураванымі эмалямі і дынамічнымі матывамі, ад традыцыйных японскіх тэм да фантазійных і выразных узораў.

Гісторыя

Паходжанне ў 17 стагоддзі

Гісторыя посуду Кутані пачынаецца ў 1655 годзе, калі вытворчасць фарфору была пачата ў вёсцы Кутані пад патранатам Маэды Тосіхару, феадала галіны Дайсёдзі клана Маэда. Рамеснікаў адпраўлялі ў Арыту, радзіму японскага фарфору, каб яны вывучалі тэхніку вырабу керамікі. Выкарыстоўваючы мясцовую каоліновую гліну, яны ўсталявалі печы ў Кутані, вырабляючы тое, што пазней стала вядома як Ко-Кутані (Стары Кутані).

Вырабы ко-кутані характарызаваліся яркімі, маляўнічымі ўзорамі з выкарыстаннем палітры «гасай» (五彩, «пяць колераў»): зялёнага, сіняга, жоўтага, фіялетавага і чырвонага. Гэтыя раннія вырабы часта ўтрымлівалі смелыя малюнкі, пейзажы, птушак, кветкі і сцэны з класічнай літаратуры.

Заняпад і адраджэнне

Прыкладна ў пачатку 18 стагоддзя вытворчасць таямнічым чынам спынілася, магчыма, з-за эканамічных ці палітычных фактараў, альбо з-за вычарпання рэсурсаў. Гэта стварыла разрыў у вытворчасці кутані, які працягваўся амаль стагоддзе.

У XIX стагоддзі посуд Кутані перажыў адраджэнне, асабліва ў эпоху Бунсей (1818–1830), калі ў рэгіёне Кага з'явіліся новыя печы для абпалу гатункаў. Перыяд адраджэння быў прысвечаны развіццю розных дэкаратыўных стыляў, якія знаходзіліся пад уплывам як японскіх традыцый, так і заходніх густаў, паколькі Японія адкрылася для знешняга гандлю.

Перыяд Мэйдзі і эпоха экспарту

У перыяд Мэйдзі (1868–1912) вырабы з Кутані сталі значным экспартным прадуктам. Стылі развіваліся, у тым ліку залатыя дэталі і матывы, натхнёныя Захадам, арыентаваныя на замежныя рынкі. Гэтая эпоха спарадзіла некаторыя з самых складаных і раскошных дызайнаў у гісторыі Кутані.

Стылі і тэхнікі

Стыль Ко-Кутані

У арыгінальным стылі Ко-Кутані выкарыстоўваліся смелыя ўзоры і яркая пяціколерная палітра, часта на цёмна-зялёным або жоўтым фоне. Сярод сюжэтаў былі прырода, жывёлы, пейзажы і сцэны з літаратуры.

Стылі Адраджэння

Пасля адраджэння ў 19 стагоддзі з'явілася некалькі розных стыляў:

• Стыль Мокубэй — пад уплывам кітайскага жывапісу тушшу, з прыглушанымі колерамі і паэтычнымі тэмамі.
• Стыль Ёсідая — з акцэнтам на зялёных, сініх і жоўтых адценнях, без чырвонага, з шчыльнымі ўзорамі і паўтаральнымі матывамі.
• Стыль Эйраку — вядомы чырвоным фонам з мудрагелістым залатым дэкорам.
• Стыль Сёдза — спалучае розныя стылі, багата выкарыстоўваючы золата з шматколернай эмаллю над глазурай.

Дэкаратыўныя асаблівасці

• Надглазурныя эмалі – Наносяцца пасля першага абпалу, ствараючы насычаныя, бліскучыя колеры.
• Залатыя ўпрыгожванні – Асабліва распаўсюджаныя ў пазнейшых вырабах кутані, часта выкарыстоўваліся для стварэння раскошных узораў.
• Ручны роспіс – Кожны выраб старанна размаляваны рамеснікамі, што робіць кожны прадмет унікальным.

Сучасная вытворчасць

У прэфектуры Ісікава працягваецца вытворчасць посуду Кутані, які спалучае традыцыйныя тэхнікі з сучасным дызайнерскім чуццём. Сучасныя рамеснікі ствараюць як функцыянальны посуд, так і дэкаратыўныя вырабы, захоўваючы спадчыну ручнога роспісу і глазураванага эмалявання. Посуд Кутані застаецца сімвалам японскага майстэрства і высока цэніцца калекцыянерамі па ўсім свеце.

Культурнае значэнне

Вырабы кутані прызнаны «важным традыцыйным рамяством» Японіі. Яны ўвасабляюць сабой спалучэнне мастацкага самавыяўлення і функцыянальнага дызайну, увасабляючы рэгіянальны гонар і стагоддзі керамічнага майстэрства.

Спасылкі

1. Агенцтва па пытаннях культуры ўрада Японіі – Традыцыйныя рамесныя вырабы
2. Турыстычныя рэсурсы прэфектуры Ісікава
3. Архіў гісторыі японскай керамікі